Đây là ý kiến của Chuyên gia Huỳnh Thế Du, ông cho rằng nên đánh thuế tài sản vì sắc thuế này thể hiện sự công bằng và ưu việt, do đó nên chọn phương án này thay vì tăng thuế VAT.

Ông Huỳnh Thế Du, Đại học Fulbright Việt Nam, cho rằng với thuế tài sản người giàu sẽ phải đóng thuế nhiều hơn, người nghèo chịu thuế ít hơn, vì vậy mang tính nhân văn cao thuế tiêu dùng như VAT. Dịch vụ kế toán Gtax tóm tắt nội dung liên quan đến vấn đề thuế này để gửi đến bạn đọc

* Bộ Tài chính vừa đưa ra Dự thảo Luật Thuế tài sản gây nhiều tranh luận với nhiều ý kiến khác nhau. Quan điểm của ông về vấn đề này như thế nào?

– Tôi ủng hộ đề xuất này vì đây là một trong những sắc thuế hiếm hoi đảm bảo công bằng, hiệu quả và tính khả thi.

Nếu chúng ta nhìn ở góc độ giữa có thuế và không có thuế thì trên thực tế con người không ai muốn phải chịu thuế. Tuy nhiên, nhìn trong bối cảnh một số nguồn thu đang bị hụt như thuế xuất nhập khẩu hay thuế tài nguyên giảm đi, Việt Nam cần phải có nguồn thu ổn định để thay thế.

thu tai san xe hoi dat tien

 

Thuế tài sản là ưu việt nhất thể hiện tính hiệu quả về mặt kinh tế, ít gây bóp méo phân bổ nguồn lực. Thuế này có độ co giãn thấp, nhu cầu sử dụng của người tiêu dùng không bị thay đổi nhiều.

Hơn thế, thuế này sẽ chống đầu cơ tài sản. Từ trước đến nay, đầu cơ bất động sản xảy ra tràn lan, nay có thuế, người ta phải tính tới việc sử dụng đất đai, tài sản sao cho hiệu quả.

* Dự thảo Luật Thuế Tài sản quy định “nhà có giá trị trên 700 triệu đồng sẽ phải nộp thuế”, con số này có phù hợp không thưa ông. Nếu so sánh với đề xuất đánh thuế căn nhà thứ hai trở đi thì bên nào công bằng hơn?

– Tôi cho rằng, có căn nhà nào nên đánh thuế tài sản căn nhà đó chứ ý tưởng như trước đây, đánh thuế từ căn nhà thứ 2 trở đi nghe hay nhưng không thực tế. Việt Nam thường có kiểu nhà của mình nhưng đứng tên người khác vì không muốn công khai tài sản. Như vậy là hoà cả làng, số thuế thu được rất thấp.

nha o xa hoi thu nhap thap

Với cách tính quy định “nhà có giá trị trên 700 triệu đồng sẽ phải nộp thuế” mà Bộ Tài chính đưa ra thì đây là cách tính có tính lũy tiến, có nghĩa người có khả năng nộp thuế nhiều hơn thì nộp thuế cao hơn.

Ví dụ, căn nhà có giá trị 1 tỉ đồng, trừ 700 triệu đồng còn 300 triệu đồng tính thuế 0,3%, tỉ lệ là 0,09%, trong khi căn nhà khác trị giá 10 tỉ đồng phải nộp tỷ lệ là 0,279%.

Nhưng để chọn con số 700 triệu đồng hay 1 tỉ đồng, thì về lý thuyết trên thế giới không có cơ sở khoa học, con số nào đưa ra cũng gây tranh cãi. Nhưng tâm lý người Việt có tư tưởng thường “vin cớ” vì người nghèo, theo đó cho rằng hầu hết mọi người trong xã hội không phải nộp thuế nhưng quên rằng dịch vụ giáo dục, y tế, chất lượng đô thị đang thấp cần nguồn thuế để cải thiện.

Ông vừa nhắc tới đừng “vin cớ” vì người nghèo, vậy theo ông sắc thuế này người nghèo có chịu tác động nhiều?

Đã là thuế thì mọi người bị ảnh hưởng. Nhưng thuế tài sản, người giàu sẽ bị đánh thuế nhiều hơn người nghèo.

thue tai san

Không có tính toán cụ thể nhưng các nghiên cứu đã chỉ ra rằng thuế tiêu dùng có tính chất lũy thoái người nghèo phải chịu thuế nhiều hơn người giàu. Còn thuế tài sản có tính chất lũy tiến, người giàu chịu thuế nhiều hơn người nghèo.

* Trong bối cảnh, Bộ Tài chính đang đề xuất tăng một loạt sắc thuế như thuế GTGT (VAT), thuế bảo vệ môi trường… nay lại thêm thuế tài sản. Vậy có quá sức chịu đựng của người dân. Nếu quá sức, nên cắt bỏ đề xuất tăng thuế nào?

– Thực ra khi nguồn thu hụt, với vai trò của người giữ vai trò hòm tài khoá như Bộ Tài chính, buộc phải nghĩ ra nguồn thu khả dĩ. Trong các nguồn thu đó, tôi cho rằng nên đánh thuế tài sản và thuế bảo vệ môi trường. Tuy nhiên không nên tăng thuế VAT vì thuế này có tính lũy thoái, người nghèo hơn phải nộp nhiều hơn về mặt tỉ lệ.

Dù không phản đối nhưng nhiều chuyên gia cho rằng cần phải cân nhắc thận trọng với thuế tài sản, không thể tận thu và cào bằng giữa người đầu cơ với người có nhu cầu nhà ở thực sự, nhất là trong bối cảnh thu nhập người dân còn thấp.

Ông TRẦN QUANG CHIỂU (ủy viên thường trực Ủy ban Tài chính và ngân sách Quốc hội): “Không thể cào bằng”

Về nguyên tắc của thuế tài sản, cứ có tài sản thì phải nộp thuế. Đây là luật thuế mới, khá phức tạp nên Bộ Tài chính cần cân nhắc. Trong bối cảnh của VN, mức thuế nào là phù hợp với điều kiện của VN và khả năng chịu đựng của người dân là điều cần bàn thấu đáo.

Ngoài ra, phải tính đến hoàn cảnh của đối tượng chịu thuế. Vì trong thực tế nhiều người có thu nhập thấp nhưng đang ở trên miếng đất 200m2 do được thừa kế. Nếu áp mức thuế chung, họ sẽ không có khả năng chi trả.

Đặc biệt, chính sách thuế tài sản phải đảm bảo người dân có nhà để ở, chứ không thể đánh đồng với nhà mua để đầu tư. Mức thuế đối với nhà mua chờ giá lên rồi bán, mua để cho thuê phải khác với mức thuế nhà mua để ở. Tóm lại, không thể cào bằng một mức thuế được.

* GS.TS ĐẶNG HÙNG VÕ (nguyên thứ trưởng Bộ TN&MT): “Nên đánh thuế nhà theo diện tích”

Tôi cho rằng không nên đánh thuế nhà ở theo trị giá suất đầu tư, mà phải đánh theo diện tích sử dụng. Bởi đánh thuế với nhà theo giá trị sẽ kìm hãm sự phát triển nhà ở và bất động sản gắn liền với đất, chưa kể những rắc rối khi tính giá trị nhà, khấu hao hằng năm để áp thuế…

Việc đánh thuế nhà theo diện tích sẽ dễ dàng tính toán và đảm bảo công bằng, đúng mục đích của sắc thuế này là sử dụng nhà đất hiệu quả. Cần đặt ra ngưỡng diện tích để tính thuế, giống như thuế thu nhập cá nhân là thu nhập tính thuế.

Tuy nhiên, trước mắt chỉ nên đánh thuế nhà ở đô thị, chưa thu thuế tài sản đối với nhà ở nông thôn. Vì nhà ở nông thôn dù diện tích ở có thể rộng, nhưng thu nhập của nông dân chỉ trông vào sào ruộng.

Do thuế đất phi nông nghiệp hiện chỉ ở mức 0,03% nên đất mới bị đầu cơ nhiều, có người giữ hàng chục hecta đất rồi để không đó mà bị tính thuế chỉ có vài trăm ngàn đồng mỗi năm.

Nếu thuế đất phi nông nghiệp cao, người dân sẽ cân nhắc việc “ôm” đất, phải tính toán khai thác đất như thế nào cho hiệu quả. Thuế đất cao sẽ hạn chế được việc hàng ngàn biệt thự liền kề, khu đất để hoang cả chục năm như đang xảy ra ở Hà Nội, Bắc Ninh…

TS HỒ HỮU TUẤN (ĐH Công nghiệp TP.HCM): “Chỉ nên thu thuế từ căn nhà thứ 2”

Trong điều kiện thu nhập người dân còn thấp như hiện nay, việc thu thuế tài sản đối với nhà đất nếu có chỉ nên tính đến phương án thu thuế đối với những nhà đất thứ 2. Bởi người dân mua được căn nhà rất khó, trong đó nhiều người mua trả góp và phải thắt chặt chi tiêu để có tiền trả góp.

Bộ Tài chính lấy lý do việc xác định sở hữu nhà thứ 2 trở đi rất phức tạp nên không thực hiện phương án đánh thuế này là chưa hợp lý. Bởi với hệ thống quản lý nhà đất chưa chặt chẽ, minh bạch như hiện nay, dù thực hiện phương án thu thuế tài sản nào cũng đều sẽ gặp khó khăn.

* PGS.TS VÕ TRÍ HẢO (ĐH Kinh tế TP.HCM): “Chống đầu cơ chứ không chỉ thu tiền”

Theo tôi, ngưỡng giá trị không chịu thuế nên tính theo chuẩn giá nhà ở xã hội, mức giá này sẽ khác nhau giữa mỗi địa phương. Cần lập danh mục biểu thuế ở các đô thị, thu nhập bình quân đầu người các địa phương khác nhau sẽ có giá trị khởi điểm chịu thuế khác nhau.

Trong dự thảo luật chia thuế tài sản đối với bất động sản ra thành đất và nhà là không hợp lý, khó thực hiện, dễ bị khiếu kiện, ảnh hưởng đến việc thu thuế. Giá trị đất tính thuế nên được xác định theo giá trị giao dịch tại ngân hàng hoặc văn phòng công chứng sẽ hợp lý hơn.

Việc thu thuế tài sản đối với nhà đất không nên chỉ chú trọng đến việc thu tiền, mà nhằm thực hiện mục tiêu chống đầu cơ bất động sản, giảm áp lực giao thông ở các khu vực đang bị ùn tắc…

(Nguồn Tuổi Trẻ Online)