Khi phát hiện có hành vi vi phạm pháp luật về thuế đến mức phải truy cứu trách nhiệm hình sự thì cơ quan thuế, công chức thuế có thẩm quyền khởi tố vụ án, khởi tố bị can, thực hiện các hoạt động điều tra theo quy định của pháp luật tố tụng hình sự và pháp luật về tổ chức điều tra hình sự. Đề xuất này khiến nhiều ý kiến lo ngại.

Dự thảo Luật Quản lý thuế (sửa đổi) đã được Ủy ban Pháp luật của Quốc hội báo cáo Ủy ban Thường vụ Quốc hội bổ sung vào Chương trình xây dựng luật năm 2018 để cho ý kiến tại kỳ họp thứ 6, thông qua tại kỳ họp thứ 7.

Điểm đáng chú ý tại dự thảo luật này là Bộ Tài chính đề xuất bổ sung chính sách về điều tra thuế vào dự thảo Luật quản lý thuế (sửa đổi) theo hướng bổ sung quy định thẩm quyền của cơ quan thuế, công chức thuế trong việc thực hiện các biện pháp phòng, chống và ngăn chặn vi phạm pháp luật thuế, trốn thuế.

nguoi dan nop thue

Cụ thể: khi phát hiện có hành vi vi phạm pháp luật về thuế đến mức phải truy cứu trách nhiệm hình sự thì cơ quan thuế, công chức thuế có thẩm quyền khởi tố vụ án, khởi tố bị can, thực hiện các hoạt động điều tra theo quy định của pháp luật tố tụng hình sự và pháp luật về tổ chức điều tra hình sự.

Một trong những lý do được Bộ Tài chính viện dẫn là, tỷ lệ các vụ vi phạm về thuế bị xử lý hình sự còn thấp do hành vi vi phạm pháp luật về thuế phức tạp đa dạng, diễn ra trên phạm vi rộng, có liên quan đến chứng từ, sổ sách, kế toán, thanh toán…;

Theo Bộ Tài chính, “điều tra thuế” chỉ là một biện pháp nghiệp vụ, chỉ điều tra khi phát hiện có dấu hiệu gian lận thuế, trốn thuế có tổ chức, móc nối có hệ thống nhiều tổ chức, cá nhân với nhau; nghĩa là khi thanh tra không đủ sức làm thì điều tra thuế mới vào cuộc.

“Điều tra thuế mang tính chất điều tra hành chính chứ hoàn toàn không nhằm mục tiêu để khởi tố; cơ quan điều tra thuế hoàn toàn không bắt người mà sẽ phối hợp với điều tra hình sự khi cần thiết”, Bộ Tài chính khẳng định.

Trước đề xuất này, một chuyên tư vấn thuế cho rằng : “Nếu thêm cái quyền điều tra vào, toàn bộ doanh nghiệp ở Việt Nam này trong mắt cơ quan thuế là có vấn đề hết”

quyết toán thuế TNCN

Theo vị chuyên gia trên, với đội ngũ thuế hiện nay việc thu thuế chưa hiệu quả có thể là do trình độ yếu kém; đạo đức chưa ổn do muốn tư lợi; hệ thống văn bản, hành lang pháp lý thiếu minh bạch; lợi ích nhóm vẫn tồn tại nhiều quá gây ảnh hưởng đến sự phát triển chung,…

“Tại sao không nâng giá trị, trình độ cán bộ để quản lý cho tốt, ham quyền làm gì nhỉ?”, vị này  băn khoăn.

Trước đó, đề xuất này của Bộ Tài chính vấp phải nhiều ý kiến trái chiều từ các bộ ngành.